Znacznie kliniczne, diagnostyka i strategie leczenia infekcji grzybiczych

Tytuł: Znacznie kliniczne, diagnostyka i strategie leczenia infekcji grzybiczych

Autor: Marta Łukuć

Afiliacja:

Publikacja: Wyzwania diagnostyki XXI w.: mikrobiologia, medycyna tropikalna, choroby cywilizacyjne (Marcin Magacz & Aleksander K. Smakosz (red.))

Rok: 2025

Strony: 11–28

Abstrakt:

Częstość występowania infekcji grzybiczych stale rośnie, co ma ścisły związek ze zwiększającą się liczbą czynników predysponujących do rozwoju zakażenia. Grzyby chorobotwórcze różnią się miejscem występowania i potencjałem patogennym, a ze względu na morfologię podzielono je na drożdżopodobne, dermatofity, pleśniowe i dimorficzne. Najmniejsze zagrożenie niosą dermatofity, odpowiadając za zakażenia skóry i jej przydatków. Stanowią one głównie problem estetyczny i pogarszają komfort życia chorego. Pozostałe grzyby mogą być również przyczyną poważnych infekcji krwi lub układowych dla osób z obniżoną odpornością. Atakując narządy wewnętrzne powodują realne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Leczenie mikoz powierzchownych oparte jest głównie na środkach podawanych miejscowo, w przypadku grzybic inwazyjnych stosuje się preparaty o działaniu ogólnym. Dobiera się je w zależności od rodzaju grzyba, miejsca infekcji, jej przebiegu oraz stanu chorego. Do podstawowych metod diagnostycznych zaliczamy posiew mikrobiologiczny materiału pobranego od pacjenta, wykonując hodowlę na podłożu Sabouraud i preparat bezpośredni. Uzupełnienie badań mogą stanowić pożywki chromogenne, testy biochemiczne, serologiczne, metody automatyczne lub genetyczne.

Plik:

Bibliografia

• Baran, W., Batycka, A., & Baran, E. (2006). Postępy w rozpoznawaniu i leczeniu grzybicy paznokci. Post Dermatol Alergol, XXIII(3), 105–110.
• CDC. (2022). Candida auris information. Centers for Disease Control and Prevention. https://www.cdc.gov/fungal/candida-auris/index.html
• Du, H., Bing, J., Hu, T., et al. (2020). Candida auris: Epidemiology, biology, antifungal resistance, and virulence. PLoS Pathog, 16(10). https://doi.org/10.1371/journal.ppat.1008920
• Dzieciątkowski, T., Sulowska, A., & Przybylski, M. (2015). Diagnostyka serologiczna i molekularna grzybic inwazyjnych. Postępy mikrobiologii, 54(3), 291–297.
• Garcia-Bustos, V., et al. (2021). What do we know about Candida auris? State of the art, knowledge gaps, and future directions. Microorganisms, 9(10). https://doi.org/10.3390/microorganisms9101381
• Gliński, Z., & Żmuda, A. (2021). Czy Candida auris jest nowym groźnym patogenem? Życie Weterynaryjne, 96(10).
• Grondalska, D., & Kmieciak, W. (2017). Candida auris – nowy patogen grzybiczy. Postępy Mikrobiologii, 56(3), 282–288.
• Kapuściok, J. (2014). Skuteczna ochrona przed grzybicą stóp. Kosmetologia estetyczna, 2(3).
• Kohlenberg, A., Monnet, D. L., Plachouras, D., et al. (2022). Increasing number of cases and outbreaks caused by Candida auris in EU/EEA, 2020 to 2021. Euro Surveill.
• Kotarski, J., Drews, K., & Maleszka, R. (2008). Stanowisko zespołu ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w sprawie leczenia ostrego i nawrotowego grzybiczego zapalenia pochwy i sromu – stan wiedzy na 2008 rok. Ginekologia Polska, 79(9), 638–652.
• Lockhart, S. R., Lyman, M. M., & Sexton, A. (2022). Tools for detecting a „superbug”: Updates on Candida auris testing. Journal of Clinical Microbiology, 60(5).
• Lone, S. A., & Ahmad, A. (2019). Candida auris – the growing menace to global health. Mycoses, 62(8).
• Maleszka, R., Adamski, Z., Szepietowski, J., & Baran, E. (2015). Leczenie powierzchownych zakażeń grzybiczych – rekomendacje ekspertów Sekcji Mikologicznej Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Przegląd Dermatologiczny, 102, 305–315.
• Maresca, B., & Kobayashi, G. S. (1989). Dimorphism in Histoplasma capsulatum: A model for the study of cell differentiation in pathogenic fungi. Microbiol Rev, 53(2), 186–209.
• Mikołajczyk, A. (2018). Candida auris – nowe zagrożenie ze strony drobnoustrojów. Narodowy Program Ochrony Antybiotyków, 2.
• Nowicka, U., Wiatr, E., Jakubowska, L., & Polubiec-Kownacka, M. (2011). Alergiczna aspergiloza oskrzelowo-płucna imitująca guz płuca u chorej bez astmy oskrzelowej – opis przypadku. Pneumonol Alergol Pol, 80(1), 77–81.
• Petkowicz, B., Skiba-Tatarska, M., & Wysokińska-Miszczuk, J. (2006). Kandydoza jamy ustnej. Gerontologia Polska, 14(4), 160–164.
• Paczkowska, I., Wójtowicz, A., & Malm, A. (2010). Wybrane aspekty farmakoterapii kandydoz. Farm Pol, 66(8), 539–543.
• Pezzotti, G., Kobara, M., Asai, T., et al. (2021). Raman imaging of pathogenic Candida auris: Visualization of structural characteristics and machine-learning identification. Front Microbiol, 12. https://doi.org/10.3389/fmicb.2021.746409
• Plachouras, D., Lotsch, F., Kohlenberg, A., et al. (2020). Candida auris: Epidemiological situation, laboratory capacity, and preparedness in the European Union and European Economic Area, January 2018 to May 2019. Euro Surveill, 25(12).
• Remiszewski, P., Gawryluk, D., Podsiadło, B., et al. (2006). Inwazyjna aspergiloza u chorych leczonych w Instytucie Gruźlicy i Chorób Płuc w latach 1993–2005 – trudności diagnostyczne. Pneumonol Alergol Pol, 74, 197–202.
• Rogalski, P. (2010). Kandydoza przewodu pokarmowego – fakty i mity. Gastroenterologia Kliniczna, 2(3), 87–97.
• Sikora, M., Gołaś, M., Piskorska, K., & Swoboda-Kopeć, E. (2015). Czynniki wirulencji grzybów z rodzaju Candida istotne w patogenezie zakażeń występujących u pacjentów żywionych pozajelitowo. Postępy Mikrobiologii, 54(3), 224–234.
• Skóra, M., Bielecki, J., Bulanda, M., et al. (2015). Grzyby z rodzaju Scopulariopsis – mało znane patogeny człowieka. Postępy Mikrobiologii, 54(1), 44–52.
• Smith, D. F. Q., Mudrak, N. J., Zamith-Miranda, D., et al. (2022). Melanization of Candida auris is associated with alteration of extracellular pH. Journal of Fungi, 8(10).
• Spivak, E. S., & Hanson, K. E. (2018). Candida auris: An emerging fungal pathogen. Journal of Clinical Microbiology, 56(2).
• Staniszewska, M., Bondaryk, M., Kowalska, M., et al. (2014). Patogeneza i leczenie zakażeń Candida spp. Postępy Mikrobiologii, 53(3), 229–240.
• Thatchanamoorthy, N., Devi, V. R., Chandramathi, S., et al. (2022). Candida auris: A mini review on epidemiology in healthcare facilities in Asia. Journal of Fungi, 8(11).
• Trzmiel, D., Lis-Święty, A., & Bargiel-Czop, B. (2011). Klinika zakażeń grzybiczych skóry i jej przydatków w praktyce lekarza rodzinnego – problem ciągle aktualny. Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu, 17(4), 212–217.
• Tu, J., & Sheng, C. (2022). Small molecules for combating multidrug-resistant superbug Candida auris infections. Acta Pharmaceutica Sinica B, 12(11), 4056–4074.
• Wang, Y., Zou, Y., & Zhou, D. (2022). Innate immune responses against the fungal pathogen Candida auris. Nature Communications, 13(3553).